يك سال از آغاز واكنش هاي اعتراضي نسبت به تغيير مسير انتقال برق از باميان مي گذرد. تصميمي ناعادلانه اي كه روحيه ملي ما را دچار آسيب ساخته و بر شكاف هاي اجتماعي ما افزوده است. من همواره گفته ام كه براي عبور از وضعيت ناخوشايند كنوني، اتخاذ تصاميم راهبردي و نگاه استراتژيك به مسائل سياسي ضروري است. به عنوان نمونه، سال گذشته كه مسأله توتاپ و شكل گيري جنبش روشنايي اتفاق افتاد، به ضرورت مذكور اشاره كردم و كنشگران سياسي را بدان فراخواندم. اما حيف كه هيچكسي به آن توجه نكرد. از آنجا كه اين ضرورت همواره باقي است، در نخستين سالگرد واكنش هاي اعتراضي به تبعيض هاي سيستماتيك، تحليل خودم را باز نشر مي كنم تا شايد چنين نگاهي فراگير و به دنبال آن عملياتي گردد:

****

توتاپ و ضرورت اقدامات راهبردی

****

برخی از رویدادها نظر به اهمیت و پیامدهای خویش کاربست مفهومی پیدا می‌کنند و برای توصیف وضعیت‌های مشابه به کار می‌آیند. به نظر می‌رسد "توتاپ" یکی از همین رویدادها است. این پروژۀ صرفاً اقتصادی و انکشافی، هم‌اینک به صورت مسأله‌ای درآمده که در ارتباط با مهم‌ترین مطالبۀ اجتماعی شهروندان افغانستان یعنی عدالت خواهی تفسیر می‌شود. "توتاپ" دیگر تنها یک پروژه نیست، بلکه یک مطالبه عدالت‌خواهانه است که به منظور گسست تصمیم‌های فاشیستی و تبعیض آمیز جهت‌گیری می‌شود. تصمیم‌سازان کلیدی به خوبی می‌دانستند که "توتاپ خط قرمز ستم کشیده‌ها است" امّا با این‌حال با خیره سری در برابر آن ایستاده‌اند؛ به راستی چرا؟

در پاسخ به این پرسش می‌توان ادعا نمود که گردانندگان پشت صحنه، با علم به این‌که مطالبۀ عبور توتاپ از مسیر بامیان، برآیند تصمیمات مشترک رهبران هزاره است، لذا برای مواجهه با این خواسته مشترک، خواهند کوشید تا مطالبه مردمی را متوجه ضعف مسئولین هزارگی حکومت نمایند و عملاً زمینۀ شکاف و سرخوردگی را به وجودآورند. این رویکرد که متأسفانه ناشی از اقدامات نابخردانۀ ما در جنبش تبسّم است، به دنبال آن است تا از طریق عدم پاسخ به مطالبات عدالت‌خواهانه، در گام نخست به ایجاد شکاف میان لایه‌های مختلف اجتماعی در جامعه هزاره بپردازد و به تبع آن عدالت خواهی را از گفتمان مسلّط در ادبیات سیاسی کشور، به یک گفتمان عقیم و فاقد نتیجه فروکاهد. با تکیه بر این تحلیل، نوع مواجهه با تصمیم کابینه از یک اقدام صرفاً واکنشی به یک اقدام کاملاً راهبردی تغییر ماهیت پیدا می‌کند و متعاقب آن ضرورت التزام به چند اصل اساسی را گوش‌زد می‌نماید: 1.پیگیری مطالبۀ عبور "توتاپ" از مسیر بامیان به عنوان یک مطالبه ملّی در قالب گفتمان عدالت‌خواهی؛ 2. اجتناب از چنددستگی و اهتمام به همراه سازی کنش‌گران غیر هزارگی؛ 3. و مهم‌تر از همه ارجاع مطالبه به کابینه و حمایت از پیگیری‌های دلسوزانۀ رهبران و مسئولین قومی.

#نصرالله_نظری

دیدگاه

*