همراه با پژوهشگران جوان

(پایان نامه های اعضاء)

 

تهیه وتنظیم کننده:

محمد عیسی رحیمی

 

 

                                           

سپاس و شكر خدائي منان را كه به انسانها قلم و بيان عطا فرمود، بيان كه باعث ترقي، تكامل و پيشرفت زندگي انسانها، و پيدايش و ترقي تمدنها گرديده است؛ قلم و بيان كه باعث اتصال تجربيات و نسل ها گرديده و باعث شده است كه انسانها در علم، دانش، تمدن و اخلاق پيشرفت قابل توجهي پيدانمايد، اين قلم و بيان است كه انسانها را به خلاقيت، تدبر و تفكر بر مي انگيزاند و از سير قهقرائي نجات مي بخشد، به طوريكه خداوند كريم بعد از مسئاله خلقت انسان كه خود موهبت و نعمت است به مسئاله بيان اشاره داشته و مي فرمايند:«علمه البيان» كه خود عظمت و بزرگي بيان و قلم را مي رساند زيرا آنچه قابل ارزش و توجه است قلم و نوشتار است كه باعث مي گردد فرهنگ ها و تمدن ها از نسل به نسل ديگر منتقل گشته و پيشرفت و تكامل جامعه را فراهم نمايد با توجه به اهميت قلم ونويسندگي،مركز جهاني علوم اسلامي طبق سنت متعارف در مراكز علمي ودانشگاهي طرح پايان نامه نويسي در مقطع كارشناسي ارشد در رشته فقه ومعارف اسلامي را چند سالي است كه به اجرا گذاشته است،كه تعدادي زيادي از طلاب، موضاعات بسيار ناب وجالبي را مورد تحقيق وپژوهش قرار داده اند، كه آثار بسيار ارجمند وگرانبهاي را به وجود آورده اند. دراين راستا تعدادي از نخبگان وپژوهشگران، ازاعضاي مؤسسه علمي- فرهنگي«طلوع» نيز موفق به تدوين پايان نامه درسطح كارشناسي ارشد وبانمره عالي موفق به دفاع گرديده اند. كه جاي بس افتخار براي مردم ما وباعث سربلندي مؤسسه علمي- فرهنگي«طلوع» مي باشد.

  اين توفيقات را به همه اين محققين ارجمند تبريك عرض نموده وتوفيق مزيد را براي شان خواهانيم. براى آشنايي خوانندگان محترم، به صورت مختصر پايان نامه هاي اين عزيزان را معرفي مي نمائيم . براي مطالعه بيشتر علاقه مندان مي توانند به آرشيو كتابخانه مدرسه عالي فقه ومعارف اسلامي(حجتيه) مراجعه نمايند.

پژوهشگر: محمد عيسي رحيمي

تاريخ دفاع: 28/8/1383

موضوع: نفقه زوجه

 پژوهشگر تلاش كرده است تا اين موضوع را از ابعاد مختلف همچون فلسفه نفقه، نفقه در اديان ديگر، نفقه در آيات وروايات و نفقه از منظر فقها مورد تحليل و كاوش قرار دهد كه در مجموع پژوهش مورد نظر در 3 فصل با اين عناوين، فصل اول) تعريف و كليات كه واژگان كليدي و ازدواج از ديدگاه آيات و روايات بررسي شده است.

فصل دوم) اشاره به حقوق زوجين از نظر حقوقي فقهي، و اخلاقي پرداخته شده است.

فصل سوم) نفقه از جهات متعدد مورد غور و بحث قرار گرفته است.

 اين پژوهش از دو جهت نوآوري دارد كه عبارتند:

 1)  نفقه در اديان ديگر و پرداختن به مسئاله فلسفه نفقه به صورت مسبوط و گسترده.

2)  ذكر نظريه علماي مذاهب اهل سنت به اضافه فقهاي اماميه: كه مي تواند در محاكم قضائي وحقوقي افغانستان راه گشابراي قضات و حقوق دانان آن كشور باشد.

پژوهشگر: احمد علي نوري

تاريخ دفاع: 17/7/1384

موضوع: وظايف متقابل زن و شوهر از نظر اسلام

          محقق و پژهشگر ارجمند به خاطر اهميت و جايگاه خانواده كه بنيان و اساس جامعه را تشكيل مي دهد، تلاش نموده است تا و ظايف دو ركن جامعه(زن و مرد) را مورد بررسي و ارزيابي قراردهد، باتوجه به توانائي هاي ايشان در بيان و نوشتار توانسته است اين موضوع را از جوانب مختلف مورد دقت و كنكاش قرار دهد؛ كه تحقيق خود را در فصول متعدد همچون : فصل اول)  اهميت وجايگاه خانواده ،كه در اين فصل سعي وتلاش صورت گرفته است تا اهميت واهداف خانواده ازديدگاه جامعه شناسي ، روان شناسي واسلام مورد بررسي قرار گيرد.

فصل دوم)  به وظايف زوجين ازنظر عاطفي پرداخته وآن را از جهت هاي متعددي مانند محبت ،احترام ،همدردي وقدر شناسي موردبررسي و تحقيق قرارداده است.

فصل سوم)  به وظايف زوجين ازنظر جنسي وجسمي اشاره كرده

وآنرا ازچنبه هاي مختلف مانند تمكين ، رعايت بهداشت چسمي ، آراستگي ظاهري وتنظيم خانواده بحث وبررسي كرده است.  فصل چهارم)  به وظايف اجتماعي زوجين اشاره نموده ومطالب زير را همچون اطاعت، حفظ عفت وپاكدامني،حفظ اسرار، تربيت فرزند وهمكاري اشاره نموده است.

فصل پنچم)  به وظايف اخلاقي زوجين پرداخته است كه مطالبي مانند خوش رفتاري، صبر وبردباري ، عفو وگذشت، بدرقه وغيره اشاره نموده اند .

فصل ششم)   به وظايف اقتصادي زوجين مانند نفقه ،تنظيم اقتصادي خانواده ، تعديل خواسته ها، وامانت داري در اموال اشاره كرده است.

  تحقيق وپژوهش انجام گرفته از جهات مختلف داراي ويژگي هاي خاص واهميت فراوان است.كه به اهم ازآنها اشاره مي گردد

1)      بحث مورد نظررا كاملا مبسوط وگسترده مورد دقت قرارداده به طوريكه تمام موضوعات شفاف وآشكار گرديده است. وهيچگونه ابهامي وجود ندارد.

2)       ازنص روان برخوردار است. به طوريكه براي همه قابل فهم بوده ومي توانند ازاين تحقيق بهره كافي ووافي ببرند.

پژوهشگر: عزيزالله خليلي

تاريخ دفاع: 1384

موضوع : بررسی تطبيقی مباني حقوق بشر در اسلام و غرب

     با توچه به اهميت موضوع كه اين روزها در دنيا از طريق رسانه هاي عمومي مورد بحث و تبادل نظر قرار مي گيرد و هر كه خود را صاحب ايده و نظر اعلام مي دارد محقق نياز ديده است تا اين موضوع را با توجه به استعداد و توانائي هاي خويش مورد بررسي قرار دهد و تحقيق خود را با اين دو سؤال كه «آيا مبانی حقوق بشر در اسلام و غرب سازگاری دارد؟ مصاديق حقوق بشر در اسلام وغرب چه؟» آغاز و مورد كنجكاش و غور قرار داده اند كه در نتيجه پژوهش مورد نظر را در يك مقدمه و 3فصل تهيه و نتظيم نموده اند.

فصل اول)  بررسي مفهوم حقوق بشر در اسلام و غرب پرداخته كه اين را در دو بحث و 3 گفتار: 1) مفهوم حق در لغت و اصطلاح 2) مفهوم طبيعت در لغت و اصطلاح 3) مفهوم حقوق بشر از ديدگاه اسلام و غرب و «اركان حق» تهيه و تنظيم نموده است.                                                                

  فصل دوم)  بخش عمده و اساسى رساله را تشكيل مي دهد، زير ساخت حقوق بشر را در دو ديدكاه به بررسي گرفته و باهم مقايسه مي كند. و مطالب چون مباني حقوق بشر در غرب، مباني نظري خقوق بشر در اسلام و تطبيق و مقايسه اين دو مبناء مورد بحث و تحليل قرار گرفته است.

 فصل سوم)  قلمرو حقوق بشر در دو نظام مورد تحليل و مطمح نظر قرار گرفته كه مطالب چون حق حيات، آزادي و حق تساوي را مورد تحقيق و پژوهش قرار داده است.

اين پژوهش داراي امتيازاتي زيادي است كه به بخش عمدة از آنها اشاره مي گردد:

1)      رسابودن تحقيق: اين تحقيق از بحث روز و مورد نياز جامعه ي كنوني است كه چنين تحقيقاتي با شيوه رسا و متين مي تواند پاسخ گوئي جهان كنوني باشد.

2)      باز كردن سؤال اصلي: اين پژوهش بر خلاف بعضي از پژوهش ها توانسته ا ست سؤالي اصلي بانحو احسن و نيكو پاسخ دهد و تحقيق مورد نظر را موشكافي نمايد.

پژوهشگر: عبدالغفور  بهرامي

تاريخ دفاع: 1384

موضوع : عوامل بروز اختلاف خانوادگي و شيوه هاي حل آن در متون اسلامي

   يكي از معضلات و مشكلات جامعه و خانواده اختلافاتي است كه اكثر خانواده ها له آن مورجه است به طوريكه مي كم قضائي و حقوقي را به خود مشغول كرد، و منجر به   انفصال و جدائي  مي گردد با توجه به اهميت و ضرورت بحث محقق كوشيده است كه عوامل اختلاف در دورا ن قبل از ازدواج و بعد از آن بررسي و ارزيابي كرده و راه حل آنها را با استفاده از آيات و روايات بيان دارد كه در نتيجه تحقيق خود را در پنج فصل تهيه و تنظيم نموده است.

فصل اول)  كليات و مباحثي مقدماتي چون اهميت و ضرورت تحقيق،  بيان مسئاله، اهداف تحقيق و غيره ، پرداخته و اشاره نموده است.  

 فصل دوم) به اهميت و جايگاه خانواده در اسلام اشاره نموده است كه مباحث چون تعريف خانواده،  انواع خانواده و فلسفه ي تشكيل خانواده پرداخته است. فصل سوم)  به عوامل بروز اختلافات در دوران قبل از ازدواج و بعد از ازدواج اشاره نموده و اين عوامل را بررسي و مورد تحليل قرار داده است. فصل چهارم)  راه حل هاي اختلافات را در متون ديني مورد دقت قرار داده و آنها را به دو بخش 1- عوامل پيشگيري 2-درمان آن اشاره نموده است.

 فصل پنجم) به نتيجه گيري و جمع بندي مطالب پرداخته است كه مطالب مطرح شده را بسيار روان و متين و خلاصه بيان نموده است. اين تحقيق يكي از موضوعات روز است كه محقق توانسته است آنرا بررسي كرده و در اختيار جامعه و خانواده ها قرار دهد، كه مي تواند در مراكز مشاوره و قضائي كمك كننده خوبى براي مشاورين و حكمين قرار گيرد.

پژوهشگر : عبدالعلی حسنی

تاريخ دفاع:  6 /12 / 1384

موضوع: عوامل و زمينه های موثر بر تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان

تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان يکی از رخدادهای مهم تحولات سالهای اخير در اين کشور بشمار می رود. اولين پرسشی که در پی تصويب اين نظام طرح گشت اين بود که چه چزي باعث شد تادر فضای سکولاريستی حاکم بر کشورو بدنبال تجربه نا موفق حکومت های اسلامی در افغانستان وبا توجه به حضور نيروهای بين المللی و غربی در اين کشورو حضور افراد وگروهای طرفدار حکومت غيردينی در درون حاکميت، نظام جمهوری اسلامی به تصويب رسد؟

 محقق در اين پژوهش کوشيده تا عوامل و زمينه های موثر بر تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان رامورد بررسی قرار دهد ومجموع مطالب مطرح شده در چهار فصل سامان يافته است.

در فصل اول به بحث مفاهيم و مباحث نظری پرداخته شده است. از آنجايی که نوع نظام حاکم بر کشور جزو اولين مواد تشکيل دهنده قانون اساسی آن کشور می‌باشد؛ لذا در فصل اول به بحث پيرامون قانون اساسی از جنبه‌های گوناگون پرداخته شده است که بحث مفهوم قانون اساسی، پيشينه قانون اساسی، انواع قانون اساسی و انواع نظام‌های سياسی در قانون اساسی را شامل می‌شود. همچنين توضيحاتی راجع به مفهوم جمهوريت و اسلاميت داده شده و رابطه آن دو نيز در اين فصل به بررسی گرفته می‌شود که چه رابطه‌ای بين جمهوريت و اسلاميت وجود دارد. نگاه به پيشينه قانون اساسی در افغانستان وو ويژگی‌های نظام سياسی افغانستان در قانون اساسی و پيشنهادات مطرح شده در مورد نظام سياسی آينده افغانستان از ديگر مباحث اين فصل می‌باشد.

اما در فصل دوم به بررسی زمينه‌های مؤثر داخلی در تصويب نظام جمهوری اسلامی در قانون اساسی جديد پرداخته شده است.

بحث زمينه‌های مؤثر شامل چند چيز می‌شود که به عنوان زمينه‌های مؤثر از آن نام برده شده است که می‌توان به فرهنگ اسلامی مردم افغانستان و شرايط اجتماعی جامعه و ناکارآمدی الگوهای پيشين اشاره کرد.

درفصل سوم به عوامل داخلی مؤثربر تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان پرداخته شده است وچند عامل مورد بررسی و پژوهش قرار گرفته که مهمترين آن تجربه تلخ نظام های گذشته، هويت دينی مردم افغانستان، تجربه جهاد ، حس مقاومت، انزوای افراطيون و حضور مستقيم رهبران جهادی و مجاهدين در لوی جرگه قانون اساسی، می‌باشد و چگونگی تأثير گذاری اين عوامل در تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان، در اين فصل به بحث گذاشته شده است.

فصل چهارم شامل مباحثی است که مربوط به عوامل خارجی مؤثر بر تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان می‌باشد. در بحث عوامل خارجی به چند عامل اشاره شده است که عبارتند از سازمان ملل متحد ، ايالات متحده آمريکا، پاکستان و جمهوری اسلامی ايران. در اين فصل تلاش شده است که رابطه اين عوامل با تصويب نظام جمهوری اسلامی در افغانستان و نقش آنها در تصويب نظام جديد ، مورد بررسی قرار گيرد.

در پايان از مجموع مباحث مطرح شده نتيجه گيری نهای صورت گرفته است.

    در پايان قابل ذكراست كه يكي از برادران برجسته و فرهيخته اي منطقه به نام عبدالغفور ناصري نيز موفق شده است كه تحقيقى را در موضوع« موانع وحدت جهان اسلام »پي ريزي و تحقيق نمايد . آرزوي توفيق روزافزون را براي ا يشان استدعا داريم و از خداوند مي خواهيم كه بر توفيقاتش بيافزايد .

 

دیدگاه

*